Trò chơi “Trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point -” do khoảng 120 học sinh năm hai của Trường Trung học phổ thông Thương mại Kasaoka tỉnh Okayama tham gia đã diễn ra từ 10:45 sáng thứ Ba, ngày 18 tháng 7.
Trò chơi bàn cờ được tổ chức trong tiết 3 và tiết 4 của môn “Thời gian tìm hiểu tổng hợp”.
“Trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point -” giúp người chơi hiểu về Các Mục tiêu Phát triển Bền vững = SDGs, một cụm từ ngày càng quen thuộc.
“Học về SDGs qua trò chơi bàn cờ” là hoạt động như thế nào?
Chúng tôi sẽ tường thuật về tiết “Thời gian tìm hiểu tổng hợp” rất đáng chú ý tại Trường Thương mại Kasaoka.
Thông tin được ghi trong bài là thông tin tại thời điểm bài viết được đăng vào tháng 9 năm 2023. Xin lưu ý rằng thông tin hiện tại có thể đã khác.
Trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point - là gì?

SDGs (Các Mục tiêu Phát triển Bền vững) được thông qua nhất trí tại Hội nghị Thượng đỉnh Liên Hợp Quốc vào tháng 9 năm 2015, kế thừa MDGs (Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ).
Đây là các mục tiêu quốc tế nhằm giải quyết những vấn đề như môi trường, phân biệt đối xử, nghèo đói và nhân quyền trên toàn thế giới vào năm 2030, hướng tới một thế giới bền vững và tốt đẹp hơn.

SDGs gồm 17 mục tiêu và 169 chỉ tiêu.
SDGs đã trở nên phổ biến và gần gũi trong xã hội, nhưng không dễ giải thích.
“Trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point -” (Get The Point) là hoạt động giúp người chơi vừa vui chơi vừa tìm hiểu bản chất của SDGs thông qua trò chơi bàn cờ.
“Trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point -” là trò chơi đơn giản, trong đó người chơi sử dụng 6 loại thẻ tài nguyên để tạo vật phẩm, rồi so điểm tổng của các vật phẩm đã tạo.
Thẻ tài nguyên và vật phẩm

Sau đây là phần giới thiệu về thẻ tài nguyên và vật phẩm dùng trong trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point - (sau đây gọi là Get The Point).
Có 6 loại thẻ tài nguyên cần thiết để tạo vật phẩm.
- Sắt
- Kim loại hiếm
- Nhiên liệu hóa thạch
- Gỗ
- Động vật
- Thực vật
Người chơi kết hợp các thẻ tài nguyên để tạo vật phẩm.
Có tổng cộng 10 loại vật phẩm

Có tổng cộng 10 loại vật phẩm được tạo bằng thẻ tài nguyên.
- Ô tô
- Nhà
- Đồ nội thất
- Điện thoại di động
- Tiệc nướng BBQ
- Sushi
- Sách
- Salad
- Áo sơ mi
- Đồ muối chua

Ví dụ, để tạo một chiếc ô tô, cần dùng 3 thẻ tài nguyên sau:
- Nhiên liệu hóa thạch
- Kim loại hiếm
- Sắt
Các thẻ tài nguyên đã dùng sẽ được chuyển vào thùng rác và không thể sử dụng nữa, trừ khi được phục hồi theo quy tắc phục hồi tài nguyên.
Chơi với ý thức về quy tắc phục hồi tài nguyên

Get The Point được chơi theo nhóm 4 người.
Bốn người lần lượt dùng thẻ tài nguyên để tạo vật phẩm.
Đến lượt mình, người chơi lấy tất cả thẻ tài nguyên cần thiết để tạo vật phẩm muốn làm trên bàn chơi rồi chuyển chúng vào thùng rác.
Sau đó, vật phẩm được tạo bằng cách kết hợp các thẻ tài nguyên sẽ thuộc về người chơi đó.
Các thẻ tài nguyên cần để tạo vật phẩm được chuyển từ bàn chơi vào thùng rác, vì vậy sau mỗi vòng, số thẻ tài nguyên sẽ giảm đi.
Nếu chỉ giảm dần, tài nguyên sẽ nhanh chóng cạn kiệt và người chơi không thể tạo vật phẩm nữa.
Vì vậy, một quy tắc quan trọng được áp dụng.
Đó là “quy tắc phục hồi tài nguyên”.
Trong số các tài nguyên quanh ta, có loại có thể tái tạo và loại không thể tái tạo.
Sáu loại thẻ tài nguyên cũng được chia thành hai nhóm: thẻ tài nguyên có thể tái tạo và thẻ tài nguyên không thể tái tạo.
Theo quy tắc phục hồi tài nguyên, sau mỗi vòng, các thẻ tài nguyên có thể tái tạo sẽ được phục hồi (có thể sử dụng lại và được đưa trở lại bàn chơi).
Đây chính là điểm thú vị và điều cần suy nghĩ trong Get The Point.
Các thẻ tài nguyên có thể tái tạo được phục hồi sau mỗi vòng nên có thể dùng nhiều lần, nhưng vật phẩm được tạo từ những thẻ này không có điểm số cao.
Vật phẩm dùng thẻ tài nguyên không thể tái tạo có điểm cao, nhưng số thẻ có hạn nên người chơi phải cân nhắc thời điểm sử dụng.
Trò chơi kết thúc sau 10 vòng.
Get The Point là trò chơi đơn giản, trong đó người chơi so tổng điểm của các vật phẩm mình đã tạo.
Sau khi tự mình trải nghiệm, tôi nhận ra trò chơi vui hơn mình tưởng rất nhiều!
Chơi cá nhân và chơi theo đội

Có thể trải nghiệm Get The Point theo hai cách: chơi cá nhân, trong đó các thành viên trong nhóm cạnh tranh điểm số với nhau, và chơi theo đội, trong đó nhiều đội cạnh tranh bằng tổng điểm của cả đội.
Khi chơi cá nhân, người chơi tạo vật phẩm và suy nghĩ cách nâng tổng điểm vật phẩm của mình lên cao nhất.
Việc đấu trí với ba thành viên còn lại trong nhóm rất quan trọng.
Chơi theo đội là hoạt động phối hợp: các thành viên trong nhóm cùng thảo luận và tạo vật phẩm, đồng thời sử dụng hiệu quả các thẻ phục hồi tài nguyên.
Để nâng tổng điểm của đội, các thành viên cần vừa trao đổi vừa quyết định thứ tự tạo vật phẩm và sẽ tạo những vật phẩm nào.
Điều then chốt là suy nghĩ cách sử dụng thẻ tài nguyên và quyết định ai sẽ tạo vật phẩm nào.
Chính khi chơi theo đội, chứ không phải chơi cá nhân, người chơi mới thấy được bản chất của SDGs.
Trò chơi diễn ra trong bối cảnh “thế giới cạnh tranh, tranh giành lẫn nhau” khi chơi cá nhân và “thế giới hợp tác để duy trì sự bền vững” khi chơi theo đội.
Để hiểu ý nghĩa của câu này được viết trên trang web chính thức, chỉ có cách trực tiếp trải nghiệm trò chơi.
Sau khi tự mình trải nghiệm trò chơi, tôi cũng hiểu được thế giới quan này.
Người điều phối là ông Kurihama của Viện Cải cách Nhận thức

Người điều phối trò Get The Point cho khoảng 120 học sinh năm hai của Trường Trung học phổ thông Thương mại Kasaoka tỉnh Okayama là ông Kurihama Hiroyuki, đại diện Viện Cải cách Nhận thức.
Với vai trò người điều phối được chứng nhận của Get The Point, ông Kurihama tổ chức các buổi hội thảo dành cho trường học và các tổ chức, sử dụng trò chơi bàn cờ để giúp người tham gia “cảm nhận bản chất của SDGs, chạm đến trái tim và dẫn đến thay đổi nhận thức”.
Bắt đầu trò chơi bàn cờ SDGs - Get The Point - với học sinh năm hai Trường Thương mại Kasaoka

Sau đây là tường thuật về buổi chơi Get The Point diễn ra tại Trường Trung học phổ thông Thương mại Kasaoka tỉnh Okayama vào ngày 18 tháng 7 năm 2023.
Thời gian tự giới thiệu

Trước khi bắt đầu trò chơi bàn cờ, các thành viên trong từng đội tự giới thiệu với nhau.
Đây là lúc thư giãn.
Mỗi người có 1 phút để nói về các nội dung sau:
- Biệt danh
- Nơi sinh sống
- Tâm trạng hiện tại
- Điều mong đợi hôm nay, v.v.
Với khoảng 120 học sinh, có lẽ một số em chưa từng trò chuyện với nhau nếu học khác lớp.
Phần tự giới thiệu khá sôi nổi đấy.
Chuẩn bị trò Get The Point

Sau khi giới thiệu bản thân xong, mọi người chuẩn bị bắt đầu Get The Point.
Hôm đó, một vài học sinh lớp 2 đã tìm hiểu trước về Get The Point hỗ trợ chuẩn bị board game.
Lấy các thẻ tài nguyên từ hộp đựng bộ trò chơi Get The Point được chuẩn bị sẵn trên mỗi bàn, rồi đặt chúng vào vị trí được chỉ định trên bàn chơi.
Vậy trò chơi Get The Point có những luật chơi như thế nào?
Tìm hiểu luật chơi Get The Point

Get The Point là “trò chơi tạo ra từng món đồ bằng cách sử dụng tài nguyên”.

Điều cần suy nghĩ là món đồ được làm từ những tài nguyên nào.
Bởi “sử dụng thẻ tài nguyên nào” chính là điểm mấu chốt của trò chơi này.

Luật phục hồi tài nguyên được áp dụng sau mỗi vòng chỉ áp dụng cho những thẻ có thể phục hồi tài nguyên.
Có 3 loại thẻ tài nguyên có thể phục hồi: “gỗ”, “động vật” và “thực vật”.
Đây là những tài nguyên bền vững.
Cuối mỗi vòng, đếm số thẻ tài nguyên thuộc 3 loại trên còn lại.
Số thẻ tài nguyên được phục hồi sẽ gấp đôi số thẻ còn lại!
Tuy nhiên, số thẻ tài nguyên được phục hồi tối đa là 8.

Trước khi bắt đầu trò chơi, mọi người kiểm tra lại luật lần cuối.
Đây là cuộc thi cá nhân, nên người có tổng điểm các món đồ làm được cao nhất trong 4 người sẽ thắng!
Bắt đầu thi cá nhân!

Sau khi kiểm tra luật chơi, cuộc thi cá nhân bắt đầu.
Chỉ cần tập trung vào điểm số của mình và làm các món đồ là được.

Hầu hết học sinh đều chơi Get The Point lần đầu, nên vừa chơi vừa kiểm tra luật.

Chọn các thẻ tài nguyên được đặt trên bàn chơi để làm món đồ.
Các thẻ tài nguyên đã dùng để làm món đồ được chuyển vào thùng rác và không thể sử dụng lại.

Bốn người lần lượt làm đồ, lặp lại như vậy và trò chơi kết thúc sau khi hoàn thành vòng thứ 10.
Đội này chỉ còn 3 thẻ tài nguyên “thực vật” thôi!

Sau khi kết thúc 10 vòng, mọi người kiểm tra điểm của các món đồ rồi ghi tổng điểm của từng người vào phiếu.

Sau khi cộng tổng điểm các món đồ của cả 4 thành viên, mọi người ghi kết quả lên bảng đen.
Ý nghĩa của việc ghi tổng điểm của cả đội dù đây là cuộc thi cá nhân sẽ được hiểu sau khi kết thúc phần thi đồng đội.
Bắt đầu thi đồng đội!

Tiếp theo là phần thi đồng đội.
Có những luật khác với phần thi cá nhân.
“Không thể chơi liên tục đủ 10 vòng”
“Không thể bắt đầu vòng thứ 11”
Nếu rơi vào tình trạng này, đội sẽ bị loại.
Cần hoàn thành 10 vòng và vẫn phải có đủ điều kiện để bắt đầu vòng thứ 11, vì vậy cả đội phải cùng suy nghĩ khi làm các món đồ.

Khủng hoảng và tính bền vững bất ngờ ập đến

Khi mọi người đang làm đồ suôn sẻ, “khủng hoảng” bất ngờ xảy ra.
Khủng hoảng (crisis) có nghĩa là “tình thế nguy cấp, khó khăn hoặc bước ngoặt quan trọng”.

Khi tình hình tự nhiên thay đổi, lượng tài nguyên cũng tăng hoặc giảm.
Trong thực tế, điều này có thể là sản lượng thực vật giảm do thiên tai, thời tiết bất thường, v.v.
Trong trò chơi cũng xảy ra khủng hoảng. Hơn nữa, không hề được báo trước!
Người chơi phải làm theo chỉ dẫn như: “Thời tiết bất thường gây thiệt hại lớn cho thực vật! Phải chuyển một nửa số thẻ thực vật còn lại cộng thêm 1 thẻ vào thùng rác”.
Khi khủng hoảng xảy ra, số thẻ tài nguyên còn lại sẽ bị ảnh hưởng, khiến một số đội hơi hoảng loạn.

Khi đang cố gắng vượt qua khủng hoảng để tiếp tục trò chơi, lần này sự kiện “bền vững” xảy ra!

“Bền vững” (sustainable) có nghĩa là “có thể duy trì, có thể tiếp tục lâu dài”.
Trò chơi có thêm những điều kiện trái ngược với khủng hoảng.
Ví dụ: “Giờ đây có thể dùng thực vật làm năng lượng! Có thể dùng 1 thẻ thực vật thay cho 1 thẻ nhiên liệu hóa thạch”.
May mắn bất ngờ ập đến.
Nhờ vậy, có lẽ bạn sẽ hiểu cụ thể hơn ý nghĩa của sự bền vững.
Ngoài khủng hoảng và sự kiện bền vững, nhiều tình huống khác cũng bất ngờ xảy ra trong trò chơi, nên người chơi không thể lơ là.

Khi trò chơi gần kết thúc, mọi người cùng trao đổi ý kiến để làm ra những vật phẩm có điểm cao, đồng thời theo dõi số thẻ tài nguyên còn lại.

Trò chơi kết thúc sau 10 vòng.

Tương tự phần thi cá nhân, mỗi người ghi điểm vật phẩm của mình vào phiếu, sau đó tính tổng điểm của cả đội.

Mỗi đội ghi tổng điểm của phần thi đồng đội lên bảng đen.
Tổng điểm của các đội trong phần thi cá nhân có khác với tổng điểm trong phần thi đồng đội không?
… Các đội đều có xu hướng giống nhau, nhưng điểm số lại khác nhau!
Sự chênh lệch điểm số này chính là phần quan trọng của Get The Point.
Công bố kết quả

Sau phần thi đồng đội là lúc công bố kết quả.
Đội có tổng điểm vật phẩm cao nhất được xướng tên!
Đại diện đội chiến thắng phát biểu đôi lời.

Cuối cùng, anh Kurihama, điều phối viên được chứng nhận, đã chia sẻ về mục đích của “Trò chơi board game SDGs - Get The Point” (Get The Point) và về SDGs.
Anh giải thích những điều người chơi đã tự nhiên học được qua Get The Point, chẳng hạn như sự khác biệt giữa phần thi cá nhân và đồng đội, cũng như chênh lệch tổng điểm.
Nếu muốn biết câu trả lời cho câu hỏi “Tại sao lại ghi tổng điểm của đội dù đây là phần thi cá nhân? Ý nghĩa của việc đó sẽ được hiểu sau khi kết thúc phần thi đồng đội”, bạn sẽ thấy “À, ra là vậy” khi trực tiếp trải nghiệm trò chơi board game.
Nhưng chắc bạn cũng tò mò nhỉ. Chúng tôi sẽ giải thích một chút.
- Thi cá nhân = “thế giới cạnh tranh, tranh giành” = tập trung vào điểm vật phẩm của bản thân
- Thi đồng đội = “thế giới hợp tác để duy trì” = quan tâm đến tổng điểm vật phẩm của cả đội
Trong phần thi đồng đội, người chơi tiếp tục trò chơi mà không dùng hết thẻ tài nguyên, đồng thời suy nghĩ cách nâng tổng điểm của đội. Vì vậy, điểm số ở phần này cao hơn phần thi cá nhân.
Trải nghiệm trò chơi board game này giúp bạn cảm nhận rằng thế giới hợp tác để duy trì sẽ bền vững hơn thế giới cạnh tranh, tranh giành.
Hãy trực tiếp trải nghiệm Get The Point để cảm nhận “À, ra là vậy”.

Sau phần chia sẻ của anh Kurihama, các em điền phiếu khảo sát, khép lại tiết học tìm hiểu tổng hợp sử dụng Get The Point.

Giáo dục cần có trò chơi board game để tìm hiểu về SDGs
Khoảng 120 học sinh lớp 11 của Trường Trung học phổ thông Thương mại Kasaoka tỉnh Okayama tham gia “Trò chơi board game SDGs - Get The Point” đã tạo nên một khung cảnh vô cùng ấn tượng.
Ban đầu, các em còn bối rối, không biết nên làm gì, nhưng khi trò chơi tiếp diễn, các em đã nghiêm túc thảo luận và làm ra các vật phẩm.
Có thể bạn sẽ nghĩ: “Trò chơi board game về SDGs ư?”, nhưng khi thực sự trải nghiệm, hẳn bạn sẽ thấy trò chơi rất thú vị!
Tôi cũng cảm thấy như vậy.
Khi chơi, bạn sẽ hiểu ý nghĩa của các thẻ tài nguyên; sau phần thi đồng đội, bạn cũng sẽ hình dung được cách thực hành sự bền vững và SDGs.
Get The Point được thiết kế để mọi người ở mọi lứa tuổi, từ học sinh tiểu học đến người lớn, đều có thể vui chơi.
Tôi thực sự cảm thấy rằng trong tương lai, việc tìm hiểu SDGs một cách vui vẻ như tiết học tìm hiểu tổng hợp lần này sẽ ngày càng cần thiết.











































Viện Nghiên cứu Cải cách Nhận thức (Kurihama Hiroyuki) kurihama0410@gmail.com