Phỏng vấn Hiệp hội Hợp tác xã Kinh doanh Nhà sách Thành phố Kurashiki
“Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 là gì?”, “Nếu con tôi mượn Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 về thì tôi nên làm gì?”… Chúng tôi đã trò chuyện với ông Kataoka Masaki, Chủ tịch Hiệp hội Hợp tác xã Kinh doanh Nhà sách Thành phố Kurashiki, và ông Yamana Fumiaki, phụ trách truyền thông của hiệp hội, về ý nghĩa cũng như cách sử dụng Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1.
Xin hãy cho biết mục đích của dự án “Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1”.
Kataoka (lược kính ngữ)
Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 là một hình thức giáo dục đọc sách dành cho các em học sinh lớp 1.
Chúng tôi muốn tạo ra môi trường giúp trẻ dễ làm quen với sách bằng cách lập một kệ sách dành riêng cho học sinh lớp 1 vào năm đầu tiên các em bắt đầu được giáo dục đọc sách. Hiệp hội Hợp tác xã Kinh doanh Nhà sách Thành phố Kurashiki đã khởi động chương trình này cùng Thành phố Kurashiki từ năm tài khóa 2017.
Yamana (lược kính ngữ)
Lý do là vì các trường mẫu giáo công lập ở Thành phố Kurashiki không có phòng đọc sách.
Vì vậy, thư viện trường tiểu học có thể là nơi đầu tiên các em học sinh mới vào lớp 1 tại các trường tiểu học công lập của Thành phố Kurashiki được tiếp cận với giáo dục đọc sách. Đương nhiên, các em sẽ khó tìm được cuốn sách mình thích đọc giữa vô số sách trong thư viện.
Tuy nhiên, với một số em, việc tìm được cuốn sách yêu thích sẽ dễ dàng hơn nếu được chọn trong số lượng sách giới hạn dành riêng cho mình, như ở Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1.
Trong giờ đọc sách môn Quốc ngữ, việc buồn bã nói “Em chẳng chọn được cuốn nào…” cũng là một trong những nguyên nhân khiến trẻ xa rời việc đọc sách. Vì thế, trước tiên, chúng tôi mong các em tự chọn một cuốn trong số sách có hạn, đọc cuốn đó rồi muốn mượn cuốn tiếp theo.
Xin hãy cho biết vì sao Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 được đặt trong thư viện trường học.
Yamana
Như tôi đã nói lúc nãy, tôi nghĩ thư viện trường học là nơi còn xa lạ với học sinh lớp 1.
Chính vì vậy, Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 cũng trở thành một trong những lý do để các em đến thư viện trường học. Những em đọc nhiều sách trong tủ này thường tiếp tục đến thư viện trường học từ lớp 2 trở đi, và lượng sách các em đọc cũng vượt trội.
Kataoka
Sách trong thư viện được xếp theo từng thể loại, phải không? Có những em còn đọc hết sách trong từng khu vực nữa đấy!
Ngoài ra, ở trường tiểu học, thư viện và phòng y tế là hai nơi mà các em có thể ghé qua dù có việc hay không, và thoải mái chia sẻ suy nghĩ thật lòng. Có lẽ một số người từng tâm sự chuyện phiền lòng với giáo viên thủ thư của trường. Thực tế, với một số em, việc đến trường nhưng chỉ ở phòng y tế hoặc thư viện cũng là chỗ dựa tinh thần.
Chúng tôi mong các em có càng nhiều nơi để nương tựa về tinh thần càng tốt, và sẽ rất vui nếu thư viện trường học có thể trở thành một trong những nơi ấy.
Có câu chuyện nào khiến ông nhớ mãi trong quá trình thực hiện Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 không?
Kataoka
Có chuyện các anh chị lớp trên giới thiệu sách cho các em lớp dưới.
Yamana
Ban đầu, Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 có 25 cuốn, nhưng mỗi năm chúng tôi đều bổ sung sách mới nên hiện nay đã có hơn 100 cuốn.
Vì vậy, cũng có những em thấy khó chọn trong số 100 cuốn ấy.
Tuy nhiên, chương trình đã được thực hiện suốt 7 năm, nên tất cả học sinh hiện đang theo học tại trường tiểu học đều đã từng trải nghiệm Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1. Nhà trường kể rằng các anh chị lớp trên thường ở bên những em lớp 1 đang bối rối, nói “Em thử đọc cuốn này xem” rồi cùng các em chọn sách.
Kataoka
Tôi nghĩ thư viện trường học là nơi duy nhất trong trường mà học sinh ở nhiều khối lớp có thể qua lại một cách tự nhiên.
Việc này cũng không phụ thuộc vào mức độ vận động của các em. Vì vậy, tôi nghĩ đây là nơi nuôi dưỡng sự ngưỡng mộ, chẳng hạn khi các em nhìn thấy cuốn sách mà người chị mình ngưỡng mộ đang đọc và nghĩ “Một ngày nào đó mình cũng muốn đọc thử”. Nghe nói thực tế có những em cố gắng học tập vì nghĩ “Mình sẽ cố gắng để được đọc cuốn sách này!”.
Nhờ có Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 trong thư viện trường học, các em đến thư viện và tự nhiên nhìn thấy các anh chị lớp trên đọc sách. Học hỏi từ hình ảnh của các anh chị ấy cũng là một điều tuyệt vời trong giáo dục đọc sách, phải không?
Yamana
Nghe nói có một trường làm thẻ đóng dấu riêng cho Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1. Em nào đọc hết sách trong tủ sẽ được tặng quyền làm thành viên ban thư viện trong một ngày. Ban thư viện phụ trách cho mượn sách và sắp xếp sách, thường do học sinh lớp trên đảm nhiệm nên bình thường học sinh lớp 1 không có cơ hội trải nghiệm. Nhưng với những em đọc hết Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1, ban thư viện hẳn là một vị trí đáng ngưỡng mộ.
Như vậy, cũng có những trường tự nghĩ ra các hoạt động và sự kiện phù hợp.
Nếu con tôi mượn Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 từ trường về thì cha mẹ nên làm gì?
Yamana
Lý tưởng nhất là cha mẹ và con cùng đọc.
Trong số sách con mượn về có những cuốn con không thể tự đọc hết. Khi đó, tôi mong cha mẹ hãy dùng Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 làm phương tiện trò chuyện với con.
Kataoka
Khi con vào tiểu học và đã có thể tự đọc, cha mẹ có để con tự đọc sách không?
Nhưng trẻ rất vui khi được cha mẹ hỏi han. Vì vậy, hãy hỏi con những câu như “Hôm nay con mượn mấy cuốn sách?” hay “Cuốn này kể chuyện gì vậy con?”.
Tôi nghĩ cha mẹ là người hiểu rõ nhất trình độ đọc sách của con mình. Có những em ở trường khó nhận được sự giúp đỡ kịp thời, nên cha mẹ cùng đọc với con cũng là một ý hay.
Yamana
Ban đầu, có lẽ con sẽ chỉ mang về nhà những cuốn sách có dán nhãn của Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1.
Tuy nhiên, dần dần số sách không có nhãn sẽ tăng lên. Có lẽ đó cũng là một dấu hiệu cho thấy con đã có thêm nhiều cuốn sách có thể tự đọc mà không cần dựa vào Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1.
Khi chọn sách cho Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1, có điều gì ông đặc biệt lưu ý không?
Yamana
Khi chọn sách, Hiệp hội Hợp tác xã Kinh doanh Nhà sách Thành phố Kurashiki chúng tôi lưu ý hai điều. Thứ nhất là không phỏng đoán trình độ đọc sách của học sinh lớp 1. Thứ hai là chọn những cuốn sách khơi gợi trí tưởng tượng của trẻ.
Nhắc đến sách dành cho học sinh lớp 1, có phải mọi người thường chỉ nghĩ đến sách tranh không? Nhưng nếu người lớn chỉ đưa sách tranh cho trẻ thì các em cũng chỉ đọc những cuốn đó. Vì vậy, chúng tôi chú ý chọn sách thuộc nhiều thể loại khác nhau để không giới hạn tiềm năng của trẻ.
Chúng tôi cũng nghe kể rằng có những cuốn sách mà chúng tôi nghĩ là hơi khó với học sinh lớp 1 lại rất được các em yêu thích. Giáo viên đã thử nhiều cách để đưa sách vào bài học, nhờ đó nội dung giảng dạy cũng phong phú hơn.
Chúng tôi là nhà sách chứ không phải thủ thư trường học, nên sẽ tiếp tục chọn sách bằng cách phát huy thế mạnh của nhà sách: chia sẻ thông tin với các nhà xuất bản và tác giả, những người tạo ra sách.
Cuối cùng, ông có lời nhắn nào dành cho độc giả không?
Kataoka
Từ một cuốn sách, trẻ có thể nuôi dưỡng lòng quan tâm đến người khác, chẳng hạn như tự hỏi “Người kia đang nghĩ gì nhỉ?”, cũng như khả năng thể hiện điều đó. Khi hoạt động đọc sách trở nên sôi nổi, thế giới của trẻ sẽ được mở rộng đáng kể. Tôi mong các em đọc thật nhiều những cuốn sách kết nối thế giới bên trong và bên ngoài ấy.
Yamana
“Cuốn sách nào em muốn luôn để bên mình?”
Điều quan trọng nhất là câu hỏi này. Các em có thể bay vào thế giới tưởng tượng, hoặc lên đường khám phá thế giới thực. Cuốn sách mà các em muốn luôn để bên mình có thể trở thành kim chỉ nam cho các em.
Nhưng trên hết, nếu con mang sách trong Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 về nhà, hãy đọc cùng con nhé. Chỉ cần đọc những cuốn có dán nhãn của Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 thôi.
Lời của tác giả
Trước đây, khi còn là giáo viên, tôi cũng từng kiêm nhiệm vị trí giáo viên phụ trách thư viện trường học. Không chỉ mua sách và quản lý thư viện, việc chọn sách cũng như quản lý sách đều do giáo viên đảm nhiệm. Hơn nữa, vì chúng tôi đặt sách qua danh mục hoặc trên Internet nên chưa từng nghĩ đến việc cùng nhà sách địa phương chọn sách.
Tuy nhiên, Hiệp hội Hợp tác xã Kinh doanh Nhà sách Thành phố Kurashiki hoạt động với khẩu hiệu “Vì tất cả trẻ em trong thành phố”, đã hiện thực hóa và duy trì Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1. Tôi cảm nhận rằng khi nhà sách địa phương và trường học cùng chung tay, phạm vi giáo dục đọc sách dành cho trẻ sẽ được mở rộng đáng kể.
Đây là một trong những hoạt động giáo dục khiến tôi tự hào với tư cách là người dân, và sẽ giúp hoạt động đọc sách của trẻ em Thành phố Kurashiki thêm phong phú.
Thông tin cơ bản về Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1
| Tên | Tủ sách háo hức dành cho học sinh lớp 1 |
|---|---|
| Địa điểm | Tất cả các trường tiểu học trong Thành phố Kurashiki |
Bạn muốn tìm hiểu điều gì về Kurashiki?
Nhập từ khóa để tìm trong các bài viết trên trang web này
