Khi nghĩ “Mình muốn gặp lại bạn bè sau một thời gian dài”, bạn sẽ làm gì?
Đi ăn trưa ở quán cà phê, lên kế hoạch đi uống cùng nhau… Nếu không có khuyết tật, có lẽ bạn có thể rủ mọi người tụ tập ngay khi nảy ra ý định.
Tuy nhiên, để người khuyết tật “gặp lại bạn bè”, cần đáp ứng nhiều điều kiện khác nhau.
Nếu khiếm thị, cần chọn nơi mọi người đều quen đường và có thể tự đi đến; nếu bị khuyết tật vận động, cần nơi có thể tập trung nhiều xe lăn; nếu cần chăm sóc y tế, cần có người hỗ trợ đi cùng…
Dù vậy, cũng như những người không khuyết tật, người khuyết tật mong muốn được gặp gỡ bạn bè và cùng nhau tận hưởng thời gian rảnh.
“Himawari-go” là chuyến tàu du lịch thuê riêng, nơi người khuyết tật cùng các chuyên gia y tế, phúc lợi và tình nguyện viên tận hưởng chuyến đi trong ngày. Chuyến tàu mang đến cho người khuyết tật ở Thành phố Kurashiki một ngày để gặp lại bạn bè và cùng nhau đi du lịch.
Năm 2025, chuyến tàu khởi hành đến Onomichi vào Chủ nhật, ngày 25 tháng 5.
Tôi là người khiếm thính, đã tham gia chuyến đi với tư cách là một người khuyết tật.
Nội dung bài viết phản ánh thông tin tại thời điểm đăng bài vào tháng 6 năm 2025. Xin lưu ý rằng thông tin hiện tại có thể đã thay đổi.
“Chuyến đi Onomichi của Kurashiki Himawari-go” là gì?
Himawari-go là chuyến tàu thuê riêng dành cho người khuyết tật, bắt đầu hoạt động tại Tokyo vào năm 1982.
Vào thời điểm đó, các tiện ích hỗ trợ người khuyết tật tại tàu hỏa và nhà ga chưa phổ biến như hiện nay, nên người khuyết tật gặp nhiều khó khăn khi đi du lịch bằng tàu.
Trong bối cảnh đó, người khuyết tật, gia đình họ, tình nguyện viên và công đoàn lao động đã cùng khởi xướng hoạt động của “Himawari-go”, rồi mô hình này lan rộng khắp cả nước. Tại Thành phố Kurashiki, chuyến Himawari-go đầu tiên chạy giữa Ga JR Kurashiki và Ga Hiroshima vào năm 1985.
Hành khách của Kurashiki Himawari-go chủ yếu là người khuyết tật cùng gia đình đang sinh sống, làm việc hoặc học tập tại Thành phố Kurashiki, và các tình nguyện viên ủng hộ mục đích chuyến đi, bất kể nơi cư trú. Ngay từ khi bắt đầu hoạt động, chuyến tàu đã dựa trên quan niệm rằng “dù có khuyết tật hay không, mọi người tham gia đều là thành viên của xã hội cùng chung sống”; người khuyết tật và tình nguyện viên đều trả mức phí như nhau để tham gia.
Năm 2024, Kurashiki Himawari-go đã đi đến Ga Himeji, tỉnh Hyogo. Năm nay, chuyến tàu hoạt động lần thứ 38, với điểm đến là Thành phố Onomichi, tỉnh Hiroshima.
Hơn 150 tình nguyện viên tận tình hỗ trợ!
Điểm nổi bật nhất của Kurashiki Himawari-go chính là sự hỗ trợ tận tình của các tình nguyện viên.
Năm 2025, ngoài người tham gia trong Thành phố Kurashiki còn có người đến từ vùng Kansai và Nagoya; số người đăng ký vượt quá 100, trong khi chỉ tiêu là 80 người.
Người khuyết tật được chọn tham gia bằng hình thức bốc thăm, còn ban tổ chức đã điều chỉnh để tất cả tình nguyện viên đều có thể lên tàu.
Năm 2025, có bốn loại tình nguyện viên được tuyển:
- Tình nguyện viên hỗ trợ chăm sóc
Đồng hành cả ngày và cùng tận hưởng chuyến đi với người sử dụng xe lăn hoặc người khiếm thị - Tình nguyện viên chuẩn bị
Lắp đặt nhà vệ sinh tạm, giường và khu vực thay tã trên tàu. Bắt buộc tham gia từ sáng sớm đến khi kết thúc - Tình nguyện viên tổ chức hoạt động giải trí
Tạo không khí vui vẻ, thoải mái bằng các tiết mục giải trí sở trường như ca hát, múa rối bụng, múa rối hoặc kể chuyện bằng tranh - Tình nguyện viên ghi chép
Chụp ảnh và ghi lại diễn biến trong ngày, sau đó biên soạn thành tập tư liệu
Tổng cộng 163 tình nguyện viên đã hỗ trợ chuyến đi trong ngày.
Tình nguyện viên đủ mọi lứa tuổi, từ người mới đến người tham gia hằng năm
Người mới cũng được chào đón tham gia tình nguyện.
Ngày 6 tháng 5 (thứ Ba), một buổi “Tập huấn tình nguyện viên” cũng được tổ chức để người tham gia học cách hỗ trợ người sử dụng xe lăn từ những người có kinh nghiệm.
Trẻ em từ lớp 4 tiểu học trở lên có thể tham gia tình nguyện cùng cha mẹ.
Trong ngày diễn ra chuyến đi, hai anh em học sinh trung học cơ sở cũng đã tích cực hỗ trợ công việc chuẩn bị.
Có người từng tham gia tình nguyện cùng cha mẹ rồi sau này trở thành thành viên ban tổ chức, cho thấy đây là một hoạt động bền bỉ lâu dài.
Diễn biến trong ngày
Trong số người khuyết tật, các dạng khuyết tật thể chất bao gồm:
- Mang theo xe lăn (bao gồm cả loại có chức năng ngả lưng)
- Mượn xe lăn
- Cần thay tã
- Người khiếm thị
- Người khiếm thính
- Người mang theo bình oxy di động
- Người sử dụng máy tạo nhịp tim
Ngoài ra, còn có người sở hữu sổ tay hỗ trợ giáo dục đặc biệt hoặc sổ tay phúc lợi và sức khỏe tâm thần dành cho người khuyết tật; tổng cộng có hơn 50 người khuyết tật tham gia.
So với các khu vực lân cận, Thành phố Onomichi có khá nhiều tiện ích như nhà vệ sinh phổ dụng.
Tuy nhiên, riêng số xe lăn đã vượt quá 20 chiếc, trong khi nhà vệ sinh phổ dụng có thể đáp ứng việc thay tã cho người lớn chỉ đếm được trên đầu ngón tay.
Việc thay tã cần có người hỗ trợ, và nhiều người tham gia cũng không thể tự đẩy xe lăn.
Tôi bị khiếm thính nên gặp khó khăn khi nghe giọng nói của mọi người giữa tiếng ồn.
Vì không nghe được hướng dẫn như địa điểm tập trung nên tôi nghĩ mình sẽ không thể tận hưởng chuyến đi, và thường từ bỏ ngay từ đầu ý định tham gia các tour theo đoàn do công ty du lịch tổ chức.
Tuy nhiên, Kurashiki Himawari-go có tình nguyện viên và nhân viên y tế đi cùng.
Có người đẩy xe lăn, người hỗ trợ thay tã, và tình nguyện viên dùng giấy bút hoặc ngôn ngữ ký hiệu để xác nhận người khiếm thính đã nhận được thông tin hay chưa. Chắc chắn không chỉ riêng tôi mới có thể nghĩ rằng mình cũng muốn đi gặp bạn bè dù có khuyết tật.
Chuyến đi để người khuyết tật có thể ở bên bạn bè và gia đình
Thứ Bảy, ngày 25 tháng 5 năm 2025, khi đến cửa Bắc Ga JR Kurashiki, nơi tập trung, tôi thấy mọi người vui mừng gặp lại nhau và rộn ràng nói “Lâu rồi không gặp!” trước quầy tiếp tân.
Người khuyết tật gặp lại nhau, các gia đình có người khuyết tật gặp lại nhau, những thành viên từng ở cùng nhóm trong các chuyến đi năm trước gặp lại nhau; mọi người nhận ra những gương mặt quen thuộc rồi cùng xem lễ khai mạc.
Trên tàu, hành khách được phân ngẫu nhiên vào các toa, nhưng sau khi đến Onomichi, mọi người được tự do tham quan nên bạn bè có thể đi cùng nhau.
Mọi người dành thời gian trong chuyến đi theo cách riêng, bên gia đình và bạn bè đồng hành.
Gần 70 tình nguyện viên ở Thành phố Onomichi cũng ra đón
Người khuyết tật cần được hỗ trợ trên đường đi, nhưng tại điểm đến cũng cần có người hỗ trợ, chẳng hạn như đẩy xe lăn. Đặc biệt, Onomichi có nhiều con dốc. Muốn đến Chùa Senkoji hoặc đài quan sát Senkoji cần có nhiều người hỗ trợ.
Vì vậy, tại Công viên Senkoji, 50 thành viên câu lạc bộ bóng bầu dục của Trường Trung học Onomichi thuộc Học viện Onomichi đã tham gia tình nguyện hỗ trợ đẩy xe lăn.
Với vóc dáng khỏe khoắn đúng chất vận động viên và nụ cười tươi tắn, các bạn đã hỗ trợ đẩy xe lăn trên những con dốc đứng.
Ban đầu, kế hoạch chỉ hỗ trợ tại Công viên Senkoji, nhưng các thành viên còn đẩy xe lăn cho người tham gia ở khu phố mua sắm, rồi tiễn chuyến tàu Himawari-go đến tận sân ga lúc trở về. Những người tham gia vô cùng quý mến các bạn ấy.
Hôm đó trời nóng, nên mọi người cùng mua và thưởng thức nước ép, đồ ngọt do các thành viên sống ở Onomichi gợi ý, nhờ vậy người tham gia và các thành viên thêm thân thiết.
Việc phát cơm hộp trong ngày hôm đó được giao cho Hội đồng Phúc lợi Xã hội Thành phố Onomichi và Hội đồng Liên lạc Tình nguyện viên Thành phố Onomichi.
Hôm các thành viên ban tổ chức đến khảo sát trước Công viên Senkoji, họ đã nếm thử cơm hộp. Sau đó, họ đặt món ăn thịnh soạn với đầy ắp thức ăn kèm, đồng thời nghĩ đến những người tham gia khuyết tật vẫn thường góp mặt hằng năm.
Tổng cộng có 76 tình nguyện viên hỗ trợ tại Thành phố Onomichi.
Tình nguyện viên từ cả Kurashiki lẫn Onomichi đã chung sức hỗ trợ chuyến đi.
Chuyến đi đầy ắp gợi ý cho những lần ra ngoài sau này, với cả trải nghiệm đầu đời!
Giống như tôi, một người khiếm thính còn ngần ngại với các chuyến du lịch theo đoàn, có những người khuyết tật thuộc các dạng khác cũng tham gia thử sức với những điều mà trước đây họ chưa từng nghĩ đến vì khuyết tật của mình.
Nếu thấy một người khuyết tật mang theo bình oxy di động đang thở dốc khi leo dốc, bạn sẽ nói gì với họ?
Nhìn mà hồi hộp nên muốn bảo họ dừng lại, khuyên họ dùng xe lăn… Bạn có thấy mình muốn xía vào lo chuyện bao đồng không?
Tuy nhiên, ban tổ chức và tình nguyện viên của Kurashiki Himawari-go đã chọn cách “đứng bên quan sát”.
Bởi vì người tham gia nói rằng họ “muốn tự đi bộ”.
Cuối cùng, người tham gia tự đi đến cả đài quan sát Senkoji lẫn Chùa Senkoji, rồi lẩm bẩm “Vui quá” với vẻ mặt tràn đầy cảm giác thành tựu.
Nhân viên y tế luôn túc trực gần đó, và nếu có chuyện gì xảy ra thì có thể cho mượn xe lăn ngay lập tức.
Chính nhờ khâu chuẩn bị trước chu đáo như vậy mà mọi người có thể kiên nhẫn ở bên quan sát, tôn trọng mong muốn của người tham gia và hỗ trợ chuyến đi.
Ngoài ra, khi định đi cáp treo từ Chùa Senkoji về phía khu phố mua sắm, chúng tôi còn gặp một người tham gia sử dụng thiết bị nâng dành cho xe lăn.
Bạn đã bao giờ thấy thiết bị nâng xe lăn đang hoạt động chưa? Thỉnh thoảng, ta có thể bắt gặp thiết bị này ở ga tàu hoặc các cơ sở công cộng.
Đây là loại máy móc đắt tiền, tốn kém cả chi phí lắp đặt.
Chính vì vậy, điều quan trọng là giúp càng nhiều người càng tốt biết rằng có người sử dụng xe lăn cần đến thiết bị nâng này, đồng thời truyền đạt ý nghĩa của việc lắp đặt.
Chính vì đây là chuyến du lịch theo đoàn dành cho người khuyết tật, mọi người đã tận dụng tối đa các thiết bị hỗ trợ được lắp đặt.
Người sử dụng thiết bị nâng xe lăn này hôm đó đã có trải nghiệm đi cáp treo lần đầu tiên trong đời.
“Vì ngồi xe lăn nên tôi chưa từng nghĩ đến chuyện đi cáp treo, nhưng khi thực sự lên thử, khung cảnh nhìn thấy hoàn toàn khác hẳn, thật là một trải nghiệm mới mẻ! Người ngồi xe lăn thường có tầm nhìn thấp hơn người khỏe mạnh, nên trải nghiệm nhìn xuống phố xá từ trên cao như khi đi cáp treo khiến tôi rất xúc động.”
Người ấy kể lại với đôi mắt sáng rỡ.
Để người khuyết tật phát huy tối đa khả năng của bản thân hoặc tận dụng tối đa các nguồn lực xã hội, chính họ cũng cần có những trải nghiệm thành công. Những trải nghiệm ấy có thể giúp họ áp dụng vào cuộc sống từ ngày mai, chẳng hạn như nghĩ rằng “Mình đã làm được khi tham gia Kurashiki Himawari-go, vậy lần sau mình sẽ thử lại”. Ngay cả những người đã chùn bước trong ngày hôm đó cũng có thể được tiếp thêm động lực khi thấy bạn bè thử sức, rồi thử lại trong một chuyến đi riêng.
Chuyến đi giúp ta tìm được những người bạn muốn nói “Hẹn gặp lại nhé”
Những cuộc gặp gỡ trong chuyến đi không chỉ dẫn đến những lần gặp lại.
Tuy tỷ lệ người tham gia nhiều lần của Kurashiki Himawari-go khá cao, nhưng cũng có nhiều người lần đầu tham gia.
Hơn nữa, trong ngày hôm đó, cứ một người khuyết tật lại có hai đến ba tình nguyện viên cùng nhóm để đồng hành, nên có những nhóm gồm cả những người mới gặp nhau lần đầu.
Một số người tham gia có vẻ mặt hơi căng thẳng trên chuyến tàu đến Onomichi, nhưng dần thả lỏng khi ăn cơm hộp và đi dạo quanh Onomichi.
Đặc biệt, khu phố mua sắm Onomichi có nhiều nơi để vừa đi vừa ăn, nên người khuyết tật và tình nguyện viên cùng bàn bạc rồi thưởng thức nước ép và đồ ngọt.
Một số nhóm còn đi ăn ramen Onomichi, và có vẻ mọi người đã tận hưởng khoảng thời gian theo cách riêng của mình.
Ở một số nhóm, học sinh Trường Trung học Onomichi cũng tham gia, cùng trò chuyện rôm rả trong bầu không khí thân thiết.
Trên chuyến tàu về và trước cổng soát vé Ga JR Kurashiki, nơi mọi người chia tay, có người còn lưu luyến không muốn rời xa. Có vẻ họ đã tìm được “những người bạn muốn gặp lại vào năm sau” rồi trở về nhà.
Lời của tác giả
Hôm đó tôi cũng phụ trách chụp ảnh nên thường đi riêng, nhưng mọi người vẫn hỏi han tôi như “Bạn có ăn được món gì ngon không?”, “Bạn mua được quà lưu niệm chưa?”; có người còn dùng ngôn ngữ ký hiệu hỏi “Năm ngoái bạn cũng tham gia đúng không?”. Mọi người trò chuyện với tôi rất nhiều, xem tôi như một người bạn đồng hành trong chuyến đi.
Chỉ vậy thôi tôi đã rất vui rồi, nhưng khi rời điểm chia tay và định lên đường về nhà, có người vỗ nhẹ vai tôi. Tôi quay lại thì thấy họ đã đặc biệt đến để nói “Hẹn gặp lại năm sau nhé!”.
Tôi vui đến ngượng ngùng, như thể mình đã được đón nhận vào nhóm những người bạn muốn gặp lại vào năm sau.
Những hình ảnh trong ngày hôm đó sẽ được phát trong chương trình đặc biệt của OHK Okayama Broadcasting vào thứ Bảy, ngày 21 tháng 6 năm 2025.
Kurashiki Himawari-go là chuyến đi giúp người khuyết tật an tâm du lịch cùng bạn bè. Đối với những người khuyết tật ở Thành phố Kurashiki, những người ngày ngày nỗ lực trong một xã hội mà đa số là người không khuyết tật, đây là một ngày đặc biệt mà họ mong chờ.
Thông tin cơ bản về chuyến đi Onomichi bằng tàu Himawari Kurashiki
| Tên | Chuyến đi Onomichi bằng tàu Himawari Kurashiki |
|---|---|
| Ngày tổ chức | Chủ nhật, ngày 25 tháng 5 năm 2025 Khoảng 8 giờ sáng đến khoảng 6 giờ chiều |
| Địa điểm | Giữa Kurashiki và Thành phố Onomichi |
| Chi phí tham gia (đã gồm thuế) | Người lớn 3,000 yên Học sinh tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông và sinh viên đại học 2,000 yên (bao gồm vé tàu JR, phí vào cửa các cơ sở, cơm hộp bữa trưa và phí bảo hiểm |
| Trang web | Ban tổ chức vận hành tàu Himawari Kurashiki |
Bạn muốn tìm hiểu điều gì về Kurashiki?
Nhập từ khóa để tìm trong các bài viết trên trang này
