Cửa hàng thủ công Kurashiki Mingei ～ Cửa hàng giới thiệu văn hóa và đời sống Nhật Bản qua những món đồ thủ công trên phố mua sắm Hondori

Khi nghe đến đồ thủ công dân gian, bạn sẽ nghĩ đến những món đồ nào?

Đồ thủ công dân gian là những vật dụng được làm ra để phục vụ nhu cầu sinh hoạt hằng ngày, dễ sử dụng và bền lâu.

Vì được dùng mỗi ngày nên chúng được chú trọng tính tiện dụng, từ đó hình thành khái niệm “vẻ đẹp công năng”.

Ngay cả những vật dụng tưởng chừng bình thường cũng có lý do để trở thành hình dáng như ngày nay.

Chúng tôi đã ghé thăm “Teshigoto no Mise Kurashiki Mingei”, cửa hàng đồ thủ công dân gian kết nối văn hóa Nhật Bản với đời sống.

Teshigoto no Mise Kurashiki Mingei là cửa hàng như thế nào?

Đền thờ AchiTừ lối vào đường tham quan phía tây của Đền thờ Achi, đi bộ một đoạn về phía Khu phố Lịch sử Bikan, bạn sẽ thấy bên tay phải một cửa hàng có dáng vẻ cổ kính.

Cửa hàng có tên là Teshigoto no Mise Kurashiki Mingei (sau đây gọi là Kurashiki Mingei). Đây là cửa hàng chủ yếu kinh doanh đồ thủ công dân gian bằng gỗ và tre.

Cửa hàng khai trương ngày 1 tháng 1 năm 1980. Năm nay (2022) là năm thứ 43 kể từ khi mở cửa; bên trong bày bán những món đồ do chủ cửa hàng tìm đến các nghệ nhân và sưu tầm.

Ban đầu, Kurashiki Mingei mở cửa ở một địa điểm khác trong khu phố mua sắm Hondori.

Khoảng 10 năm sau khi khai trương, cửa hàng chuyển đến địa điểm hiện tại, được một người quen nhượng lại.

Giữa khu phố mua sắm với những dãy nhà có tường chân màu nâu sẫm và tường trắng, tấm biển hiệu cùng mặt tiền bề thế nổi bật đón chào khách ghé thăm.

Nghe nói, những khung cửa chấn song kiểu võ sĩ từng được sử dụng tại dinh thự quan lại Kurashiki đã được tái sử dụng ở các ô cửa hai bên lối vào cửa hàng.

Khi cải tạo mặt ngoài cửa hàng, có người đề nghị tận dụng những khung cửa chấn song kiểu võ sĩ vốn dự định bị vứt bỏ, và chúng đã trở thành diện mạo như hiện nay.

Câu chuyện về những khung cửa chấn song kiểu võ sĩ đã lưu dấu lịch sử càng làm tăng vẻ cổ kính cho cửa hàng đồ thủ công dân gian, nơi những món đồ đang chờ gặp chủ nhân để được sử dụng lâu dài.

Đồ thủ công dân gian được tuyển chọn nhờ con mắt tinh tường và kiến thức của chủ cửa hàng

Khung cảnh bên trong cửa hàng ～ Những món đồ thủ công dân gian chờ gặp chủ nhân ở khắp nơi

Bước vào cửa hàng, bạn sẽ được chào đón bởi những vật dụng quen thuộc hằng ngày như bát đựng canh và đũa.

Sau khi bất giác ngắm nhìn vẻ thân thuộc của những chiếc bát, tôi nhìn quanh cửa hàng và thấy bên trái có các dụng cụ nhà bếp hữu ích trong gian bếp.

Dù được xếp ngay ngắn, mỗi món lại có vẻ ngoài hoàn toàn khác nhau, khiến tôi cứ mải ngắm nhìn chúng.

Từ vị trí các đốt tre đến sắc màu, chỉ cần cầm lên là bạn sẽ có cảm giác mình có thể tìm được món đồ dành riêng cho mình.

Đối diện các dụng cụ nhà bếp là những chiếc cốc gỗ.

Có chiếc làm nổi bật sắc màu của lớp sơn mài, cũng có chiếc gây ấn tượng bởi vân gỗ.

Những đường cong mềm mại và các rãnh nhỏ uốn lượn khiến tôi cảm thấy chúng hẳn rất dễ cầm.

Đồng thời, tôi hình dung ra sự tỉ mỉ trong từng thao tác thủ công của nghệ nhân và bất giác thốt lên thành lời.

Cuối cùng, sau khi nhìn quanh cửa hàng, tôi chú ý đến những chiếc hộp cơm gỗ uốn cong được bày trước quầy thu ngân.

Đây là lần đầu tôi thấy hộp cơm gỗ uốn cong hai tầng, khiến tôi tròn mắt ngạc nhiên.

Tôi thán phục: “Gỗ mà có thể tạo thành những đường cong đẹp đến thế này, đúng là tay nghề của nghệ nhân!”

Ngoài ra còn có nhiều món đồ khiến người ta muốn trầm trồ trước tay nghề nghệ nhân.

Túi giỏ đan từ dây nho dại

Nếu nói đến sản phẩm được yêu thích tại Kurashiki Mingei thì đó là túi giỏ đan từ dây nho dại.

Những món đồ được làm thủ công tỉ mỉ từng chiếc một nghe nói có thể sử dụng suốt 100 năm.

Nghe nói, việc đan túi giỏ từ dây nho dại vốn là công việc thủ công mùa đông ở những vùng phía bắc có khí hậu khắc nghiệt.

Dây leo nho dại được sử dụng phải mọc ở vùng lạnh thì mới đan được đẹp.

Có nhiều kiểu đan khác nhau được bày bán.

Trước đây, các cô giáo ở trường mẫu giáo mà con tôi từng theo học đã dùng dây leo hoa tử đằng làm khung vòng hoa Giáng sinh.

Đó là những dây leo được tận dụng từ giàn hoa tử đằng nở hằng năm trong sân trường.

Tôi nhớ cô giáo từng kể rằng nếu để khô quá thì dây sẽ cứng lại, rất khó xử lý.

Một lần nữa, tôi lại bị cuốn hút bởi những mắt đan đều đặn trước mắt.

Nếu có người làm ra món đồ có thể dùng suốt 100 năm, tôi cảm thấy chúng ta nên sử dụng qua nhiều thế hệ trong gia đình và truyền lại cho đời sau thật lâu dài.

Đồ dùng bằng gỗ

Ở phía trong cửa hàng có một khu vực bày các món đồ dùng bằng gỗ.

Một bên là đồ gỗ mộc giữ nguyên cảm giác tự nhiên của chất liệu, bên kia là đồ đã được phủ lớp hoàn thiện.

Dù đều là đồ dùng bằng gỗ, tôi vẫn ngạc nhiên khi thấy cách hoàn thiện khác nhau lại tạo nên vẻ ngoài khác biệt đến vậy.

Ngay cả những chiếc bát đựng canh giống nhau, vân gỗ cũng khác hẳn vì được làm từ những phần gỗ khác nhau.

Thật ra, vì quá yêu thích nên tôi từng thử làm đĩa gỗ, nhưng thành phẩm chẳng thể dùng hằng ngày được.

Gỗ thường có mắt gỗ và hướng vân khác nhau, nên không phải lúc nào cũng có thể đục đẽo theo cùng một cách.

Để mài nhẵn bề mặt gỗ thô ráp đến mức khi chạm tay vào cũng không thấy khó chịu, dù dùng máy vẫn cần nhiều công sức và thời gian.

Miệng những chiếc bát đựng canh được trưng bày được bo tròn mềm mại, có lẽ để vừa với miệng người dùng.

Tôi cảm nhận được phần nào sự tỉ mỉ của người thợ, được gìn giữ qua nhiều thế hệ bằng công sức và thời gian để tạo ra những sản phẩm dễ sử dụng.

Nghe nói từ xa xưa, người Nhật đã dùng đồ đựng bằng gỗ.

Nếu không có đồ đựng bằng gỗ, có lẽ đã không hình thành phép tắc ăn uống đặc trưng của Nhật Bản, như nhấc bát đựng thức ăn vừa nấu xong lên hoặc trực tiếp đưa miệng vào bát.

Đồ đựng bằng gỗ có nhiều ưu điểm: nhẹ, dễ cầm và giữ nhiệt tốt. Đây cũng chính là sức hấp dẫn của đồ gỗ và rộng hơn là các món đồ thủ công dân gian.

Để tìm hiểu thêm về sức hấp dẫn của đồ thủ công dân gian cũng như những câu chuyện gắn với từng món đồ, chúng tôi đã trò chuyện với chủ cửa hàng Nojima Masahiro.

Thông tin cơ bản về Teshigoto no Mise Kurashiki Mingei

Tên	Teshigoto no Mise Kurashiki Mingei
Địa chỉ	2-17-25 Achi, Thành phố Kurashiki, tỉnh Okayama
Liên hệ	086-425-3184
Bãi đỗ xe	Có Miễn phí 1–2 giờ bất kể phí sử dụng (bãi đỗ xe liên kết với khu phố mua sắm)
Giờ mở cửa	Từ 10 giờ sáng đến 7 giờ tối Trong thời gian dịch COVID-19, rút ngắn giờ mở cửa đến 6 giờ tối (biện pháp tạm thời)
Ngày nghỉ	Thứ Hai Mở cửa vào ngày lễ (nếu là ngày nghỉ bù thì nghỉ vào thứ Tư)
Phương thức thanh toán	Tiền mặt Thẻ tín dụng Thẻ IC giao thông như Suica, iD, QUICPay, PayPay, LINE Pay, Rakuten Pay, d Payment, au PAY

Nhận những bài viết được Kurashiki Tocotoco tuyển chọn qua LINE