Thời Edo, thị trấn cảng Tamashima phát triển thịnh vượng, trở thành một trong những trung tâm thương mại hàng đầu vùng biển nội địa Seto.
Đến nay, vẫn còn những nơi lưu giữ dấu tích lịch sử của Tamashima.
Đó là “Đền thờ Haguro” tọa lạc trên núi Haguro, ngay trung tâm Tamashima.
Đây là vị thần bảo hộ của Tamashima, đã dõi theo sự phát triển của vùng đất này.
Đền thờ Haguro còn được chú ý nhờ những goshuin độc đáo, giàu tính nghệ thuật và đậm dấu ấn riêng.
Hãy cùng tìm hiểu lịch sử và sức hấp dẫn của Đền thờ Haguro.
Nội dung trong bài viết dựa trên thông tin tại thời điểm bài được đăng vào tháng 8 năm 2023. Xin lưu ý rằng thông tin có thể khác với hiện nay.
Đền thờ Haguro được lãnh chúa phiên Bitchu-Matsuyama xây dựng làm đền bảo hộ cho công cuộc lấn biển Tamashima thời Edo
Đền thờ Haguro nằm trên đỉnh một ngọn đồi nhỏ xanh um, được gọi là “núi Haguro”, giữa khu dân cư ở trung tâm Tamashima.
Có ba lối lên đền, ở phía đông, phía tây và phía nam núi Haguro.
Trong đó, lối phía đông và phía tây có thể đi xe lên.
Bãi đỗ xe nằm ở phía tây khuôn viên đền.
Thực ra, toàn bộ khu vực Tamashima vốn từng là biển.
Vào đầu thời Edo, phiên Bitchu-Matsuyama đã tiến hành lấn biển, tạo nên vùng đất rộng lớn.
Khi lấn biển khu vực Tamashima, phiên Matsuyama đã lập Đền thờ Haguro để cầu cho công cuộc lấn biển thành công và vùng đất mới được bình yên. Lãnh chúa Mizunoya Katsutaka đã cho thờ thần tại đây vào năm 1658.
Từ đó đến nay, đền luôn được người dân địa phương yêu mến với vai trò đền bảo hộ của Tamashima.
Sau khi lấn biển, một cảng được xây dựng tại trung tâm Tamashima ngày nay. Thị trấn cảng hình thành quanh đó phát triển thành một trong những trung tâm thương mại hàng đầu vùng biển nội địa Seto, đến mức được gọi là “Naniwa phía Tây”.
Vì vậy, Đền thờ Haguro được các thương nhân thành đạt và những thương nhân đến Tamashima giao thương bằng tàu Kitamaebune tôn kính.
So với quy mô, các tòa nhà của Đền thờ Haguro có rất nhiều chi tiết trang trí, hơn nữa các họa tiết vô cùng tinh xảo và giàu tính nghệ thuật.
Đền thờ Haguro lưu giữ đến ngày nay dấu tích thời Tamashima từng phồn thịnh với vai trò đô thị thương mại.
Vào mùa xuân năm 2018, tường đá bao quanh đền và tranh thuyền ema trong khuôn viên đền đã được công nhận là di sản văn hóa cấu thành của Di sản Nhật Bản “Thế giới khác biệt được dệt nên từ giấc mơ của những người đàn ông đã vượt qua sóng dữ ～Các cảng ghé và khu dân cư của chủ tàu Kitamaebune～”.
Những điểm tham quan nổi bật tại Đền thờ Haguro
Đền thờ Haguro có rất nhiều điểm đáng xem.
Sau đây là những điểm đặc biệt không nên bỏ lỡ.
Điện Haiden
Điện Haiden là nơi để cầu nguyện với vị thần được thờ tại đền.
Khi đến Đền thờ Haguro, trước tiên hãy cầu nguyện tại điện Haiden.
Điện Haiden của Đền thờ Haguro là công trình rất cổ, được xây dựng lại vào năm 1854, cuối thời Edo.
Thoạt nhìn, đây có vẻ là một điện Haiden bình thường, nhưng hãy chú ý đến các chi tiết trang trí.
Nhiều chi tiết trang trí tinh xảo được chạm khắc trên khắp công trình.
Số lượng và sự tỉ mỉ trong các chi tiết trang trí là bằng chứng cho thấy Tamashima từng phát triển thịnh vượng như một đô thị thương mại.
Chính vì có nhiều thương nhân giàu có nên công trình mới được trang trí cầu kỳ đến vậy.
Những gì vừa giới thiệu chỉ là một phần nhỏ.
Hãy dành thời gian ngắm nhìn thật kỹ nhé.
Karasu Tengu
Trên mái điện Haiden có tượng “Karasu Tengu” ngồi như đang nhìn xuống ngôi đền và thị trấn.
Đền thờ Haguro được rước linh thần từ núi Haguro ở Thành phố Tsuruoka, tỉnh Yamagata (sẽ giới thiệu chi tiết sau).
Tương truyền, Karasu Tengu cũng được truyền đến đây khi Đền thờ Haguro được lập nên.
Ngày nay, Karasu Tengu được yêu mến như một nhân vật biểu tượng của Đền thờ Haguro.
Ngoài ra, linh vật dễ thương của thị trấn mang hình tượng Karasu Tengu, tên là “Haguron”, cũng đã xuất hiện. Trong lễ hội mùa xuân còn có cuộc thi hóa trang thành Karasu Tengu.
Karasu Tengu cũng là linh vật của thị trấn Tamashima.
Chính điện
Tòa nhà lớn phía sau điện thờ là chính điện.
Đây là nơi thờ các vị thần.
Chính điện của Đền thờ Haguro được xây dựng lại vào năm 1851, thời kỳ Edo muộn.
Cũng như điện thờ, công trình này đã có từ rất lâu.
Cũng như ở điện thờ, hãy chú ý đến các họa tiết trang trí trên chính điện.
Mặt trước chính điện có hình vẽ hai bên trái phải của “Kalavinka”.
Đây là loài chim tưởng tượng có phần thân trên giống con người. Tương truyền chúng sống ở cõi trời và cất tiếng hót vô cùng du dương.
Phía trên có hình chữ vạn, dấu tích còn lại từ thời kỳ Thần Phật hỗn hợp.
Chính điện cũng được trang trí bằng nhiều họa tiết tinh xảo, thể hiện sự chăm chút tỉ mỉ.
Trong số các họa tiết trang trí trên chính điện, Thất Phúc Thần là điểm đặc biệt đáng chú ý.
Ngoài ra, xung quanh chính điện còn có tượng Thất Phúc Thần.
Cũng như ở điện thờ, những họa tiết được giới thiệu ở đây chỉ là một phần rất nhỏ.
Hãy thử tự mình khám phá thêm khi đến tham quan nhé.
Đèn đá lục giác (công trình được Thành phố Kurashiki chỉ định)
Một cặp “đèn đá lục giác” được đặt ở hai bên chính điện.
Đây là vật phẩm do Mizunoya Katsutaka, lãnh chúa phiên Bitchu Matsuyama, người thờ phụng Đền thờ Haguro, dâng tặng vào năm 1692.
Đèn đá lục giác là một trong những vật cổ nhất còn được lưu giữ tại Đền thờ Haguro.
Vì vậy, đèn đá lục giác được Thành phố Kurashiki công nhận là tài sản văn hóa.
Các đền thờ trong khuôn viên
Đền thờ trong khuôn viên là những đền thờ nằm trong khuôn viên, ngoài chính điện.
Trong khuôn viên Đền thờ Haguro có rất nhiều đền thờ như vậy.
Sau đây là một số đền thờ đáng chú ý.
Đền thờ Sugawara, đền thờ Mizunoya và đền thờ Sumiyoshi, đền thờ Warei
Ở phía trong bên trái, nhìn từ chính điện, là đền thờ Sugawara; ở giữa là đền thờ Mizunoya và đền thờ Sumiyoshi; bên phải là đền thờ Warei.
Ba đền thờ nằm cạnh nhau.
Đền thờ Sugawara bên trái thờ Sugawara no Michizane.
Ông nổi tiếng là vị thần học vấn.
Đền thờ Mizunoya ở giữa thờ Mizunoya Katsutaka, người đã khai khẩn đất lấn biển ở Tamashima và xây dựng Đền thờ Haguro, đúng như tên gọi của đền.
Ngoài ra, đền còn thờ con trai Mizunoya Katsumune và cháu trai Mizunoya Katsuyoshi của ông, những người kế nhiệm ông làm lãnh chúa phiên Matsuyama.
Đền thờ Sumiyoshi vốn tọa lạc trên ngọn đồi Sumiyoshi, cách Đền thờ Haguro khoảng 500 mét về phía tây.
Sau đó, đền được chuyển vào khuôn viên Đền thờ Haguro.
Đền thờ Warei bên phải có lẽ được lập theo đền thờ Warei ở Thành phố Uwajima, tỉnh Ehime, nơi thờ Yamaga Seibei.
Đền thờ Kumata
Đền thờ Kumata là một trong những đền thờ nằm trong khuôn viên, xếp dọc bên phải chính điện.
Đền thờ Kumata thờ Kumata Ataka.
Trong biến cố Tamashima xảy ra vào cuối thời Mạc phủ, Kumata đã tự sát tại Saiso-tei (Nhà cổ Yunoki (Saiso-tei)).
Kumata được xem như người anh hùng của thị trấn vì đã ngăn Tamashima bị cuốn vào cuộc chiến.
Vì vậy, người dân Tamashima đã xây dựng đền thờ Kumata để bày tỏ lòng biết ơn ông.
Hãy xem bài viết về Saiso-tei để tìm hiểu thêm về Kumata Ataka và biến cố Tamashima.
Cây thông kết duyên
“Cây thông kết duyên” nằm ngay bên phải chính điện, nhìn từ phía trước.
Thật đặc biệt, ở giữa, các cành cây đan vào nhau như những sợi dây.
Vì vậy, người ta tin rằng cây mang lại may mắn trong tình duyên.
Nếu tổ chức lễ cưới tại Đền thờ Haguro, cô dâu chú rể sẽ được trao một thẻ ema hình trái tim làm thủ công để dâng lên đền.
Điện ema
Vừa lên bậc đá ở lối vào phía nam, ngay bên trái là “điện ema”.
Phía trên bên trong điện ema có treo những tấm ema lớn.
Trong số đó có cả ema hình thuyền mà các thương nhân từng dâng lên đền.
Ema hình thuyền là một di tích văn hóa cấu thành của Di sản Nhật Bản “Thế giới khác biệt được dệt nên từ giấc mơ của những người đàn ông đã vượt qua sóng dữ – Các cảng ghé của thuyền Kitamaebune và khu dân cư của chủ thuyền”.
Hàng rào tamagaki
Hàng rào “tamagaki” cũng là một điểm đáng chú ý tại Đền thờ Haguro.
Tamagaki là hàng rào bao quanh khuôn viên hoặc chính điện của đền thờ.
Trên tamagaki có ghi tên và địa phương của những người đã quyên góp cho đền.
Trên tamagaki của Đền thờ Haguro có ghi tên rất nhiều người, không chỉ từ Tamashima mà còn từ các vùng lân cận.
Thật ra, trong số đó còn có tên những người đến từ các vùng xa xôi.
Chẳng hạn như Hakodate (nay là Thành phố Hakodate), Akita (nay là Thành phố Akita), Ashu (nay là tỉnh Tokushima), Osaka (nay là Thành phố Osaka).
Các thương nhân từ những vùng xa xôi đến Tamashima cũng đã quyên góp cho Đền thờ Haguro.
Điều đó cho thấy nhiều thương nhân từ các vùng khác nhau đã đi thuyền đến cảng Tamashima buôn bán, trong đó có những người đi thuyền Kitamaebune. Đây là bằng chứng cho thấy Tamashima từng phát triển thịnh vượng như một đô thị thương mại.
Vì vậy, hàng rào tamagaki của Đền thờ Haguro đã trở thành một di tích văn hóa cấu thành của Di sản Nhật Bản “Thế giới khác biệt được dệt nên từ giấc mơ của những người đàn ông đã vượt qua sóng dữ – Các cảng ghé của thuyền Kitamaebune và khu dân cư của chủ thuyền”.
Thông thường, có lẽ ít người để ý kỹ đến tamagaki, nhưng khi đến Đền thờ Haguro, bạn hãy dành thời gian ngắm nhìn hàng rào này nhé.
Goshuin và sổ goshuin của Đền thờ Haguro cũng rất đáng chú ý
Goshuin của Đền thờ Haguro cũng là điều đáng chú ý.
Goshuin ở đây rất nghệ thuật và được chăm chút tỉ mỉ.
Chẳng hạn, có những điểm nổi bật sau:
- Có 2 mẫu goshuin thông thường và 1 mẫu goshuin thay đổi theo tháng
- Tranh in trên goshuin do người của đền tự tay làm
- Thiết kế và hình vẽ trên goshuin thay đổi theo tháng mỗi tháng một lần
- Họa tiết trên goshuin thay đổi theo tháng lấy cảm hứng từ các chi tiết trang trí của chính điện Đền thờ Haguro
- Thiết kế và hình vẽ trên goshuin thay đổi theo tháng có yếu tố theo mùa và một chữ Hán
Khi đến đây tác nghiệp, chúng tôi đã xin cả hai mẫu goshuin thông thường.
Chúng tôi cũng đã xin mẫu goshuin thay đổi theo tháng.
Họa tiết trên mẫu goshuin chúng tôi nhận được khi đến đây tác nghiệp là ngói kinh no maki trên mái karahafu của điện thờ.
Vì lúc đó là tháng 4 nên goshuin có hình chim én và chữ “Sō”.
Thông tin về goshuin thay đổi theo tháng được giới thiệu trên Instagram chính thức của Đền thờ Haguro trước ngày cuối cùng của tháng trước, bạn hãy thử xem nhé.
Giới thiệu goshuin các tháng trước
Để bạn tham khảo, dưới đây là một số goshuin các tháng trước.
Trước đây, còn có mẫu goshuin “liên khúc” gồm 8 trang, hoàn thành sau khi xin goshuin trong 4 tháng liên tiếp.
Hình ảnh được lấy cảm hứng từ cánh cửa chính điện. Phía trước chính điện có hai cặp tượng «Karyōbinga».
Goshuin bên trong được thiết kế theo hình ảnh chiếc gương là thần thể.
Còn có cả những họa tiết trang trí như tượng baku ở chính điện.
Xem video sẽ dễ hình dung hơn, bạn hãy tham khảo video dưới đây.
Trước đây, đền cũng từng phát goshuincho làm bằng giấy washi đen.
Bộ goshuin liên hoàn dành cho goshuincho washi đen, lấy cảm hứng từ bảo kiếm (寶劍) và hoàn thành sau vài tháng, quả là một tác phẩm lớn.
Video về bộ goshuin liên hoàn bằng washi đen cũng giúp bạn dễ hình dung hơn, hãy xem bên dưới.
Họa tiết xung quanh thanh thái đao lấy cảm hứng từ các loài thực vật được vẽ trên trần ô vuông của điện lễ bái.
Cách nhận goshuin
Bạn có thể nhận goshuin tại văn phòng đền.
Hai mẫu goshuin thông thường có giá 500 yên/mẫu, còn goshuin thay đổi theo tháng có giá 1.000 yên. Vui lòng dâng khoản lễ phí tương ứng.
Do có nhiều người muốn nhận goshuin nên khó có thể nhận ngay trong ngày viếng đền.
Vì vậy, bạn sẽ gửi goshuincho tại văn phòng đền và nhận lại vào ngày khác.
Có hai cách nhận:
- Tự đến Đền thờ Haguro lấy
- Nhờ gửi qua đường bưu điện
Nếu muốn nhận qua đường bưu điện, ngoài lễ phí goshuin, bạn cần trả thêm 180 yên phí bưu điện.
Có ba cách kiểm tra goshuin đã hoàn thành:
- Kiểm tra trên trang chủ của trang web chính thức Đền thờ Haguro
- Kiểm tra trên blog chính thức Đền thờ Haguro
- Kiểm tra trên Instagram của Đền thờ Haguro
Bạn hãy chọn cách thuận tiện nhất.
Goshuincho độc quyền của Đền thờ Haguro
Đền thờ Haguro cũng có goshuincho độc quyền.
Goshuincho độc quyền có hai màu: xanh matcha và chàm đậm.
Màu xanh matcha gợi nhắc đến truyền thống trà đạo lâu đời ở Tamashima, còn màu chàm đậm lấy cảm hứng từ biển đêm nhìn từ thuyền Kitamaebune.
Bản màu xanh matcha có mặt trước bằng vải cotton twill, mặt sau bằng vải denim.
Bản màu chàm đậm có cả mặt trước và mặt sau bằng vải denim.
Khi nhận goshuincho độc quyền, bạn có thể nhận goshuin giới hạn dạng mở hai trang ở trang đầu tiên.
Goshuincho độc quyền sẽ ngừng phát hành khi hết hàng.
Để nhận goshuincho độc quyền của Đền thờ Haguro, vui lòng dâng lễ phí 3.700 yên cho mỗi cuốn tại văn phòng đền.
Lễ hội tại Đền thờ Haguro
Đền thờ Haguro tổ chức nhiều sự kiện thường niên.
Trong số đó, những sự kiện đáng chú ý gồm:
| Sự kiện | Thời gian tổ chức | Điểm nổi bật |
|---|---|---|
| Lễ hội Thất Phúc Thần | Tháng 3 | ・Bốc thăm trúng thưởng ・Sự kiện lễ hội búp bê Hina «Tamashima Minato Ohina-zukushi» |
| Lễ hội thường niên đền Sumiyoshi và đền Mizutani | Tháng 5 | ・Kiệu mikoshi ・Cuộc thi hóa trang karasu tengu |
| Lễ hội Tenjin tại đền Sugawara | Tháng 7 | ・Kiệu mikoshi ・Rước kiệu trên thuyền |
| Lễ hội thường niên Đền thờ Haguro | Tháng 10 | ・Kiệu mikoshi ・Senzairaku |
Trong ba kiệu mikoshi, kiệu dùng trong lễ hội thường niên của Đền thờ Haguro là chiếc lớn nhất.
Để biết thêm chi tiết về các sự kiện tại Đền thờ Haguro, hãy xem trang web chính thức Đền thờ Haguro.
Lịch sử Đền thờ Haguro
Đền thờ Haguro có lịch sử như thế nào?
Hãy cùng tìm hiểu.
Đất đai Tamashima hình thành nhờ công cuộc lấn biển
Khu vực trung tâm Tamashima ngày nay vốn là biển.
Những nơi hiện vẫn còn lưu lại trong địa danh Tamashima như Kashiwajima, Otoshima và Nanashima trước đây cũng từng là các hòn đảo.
Núi Haguro, nơi có Đền thờ Haguro, còn được gọi là «núi Amidā» và từng là một hòn đảo nhỏ nằm giữa Kashiwajima và Otoshima.
Năm 1642, khi Mizunoya Katsutaka trở thành lãnh chúa phiên Bitchu Matsuyama, phiên Matsuyama, nơi cai quản khu vực Kashiwajima, Otoshima và Nanashima, bắt đầu lấn biển.
Lãnh chúa tiền nhiệm Ikeda Nagatsune cũng đã lấn biển quanh Nagao (nay là Nagao, Tamashima, Thành phố Kurashiki), nhưng sau đó công cuộc lấn biển được mở rộng hơn nữa.
Mizunoya Katsutaka bắt đầu lấn biển từ năm 1642 và từng bước mở rộng đất liền ra phía ngoài khơi.
Từ năm 1655, phiên bắt đầu công trình lấn biển có quy mô lớn nhất.
Vì vậy, để cầu mong công trình lấn biển thành công và vùng đất sau khi lấn biển phát triển, năm 1658, Mizunoya Katsutaka đã thờ phụng Đền thờ Haguro trên núi Amidā.
Công trình lấn biển hoàn thành vào năm 1659. Vùng đất mới hình thành được gọi là Tamashima Shinden (nay thuộc Tamashima, Thành phố Kurashiki).
Cảng quanh núi Haguro (cảng Tamashima) cũng phát triển nhộn nhịp thành cảng thương mại, kéo theo sự phát triển của các thị trấn cảng lân cận.
Đền thờ Haguro phát triển cùng Tamashima
Thuyền Kitamaebune từng cập cảng Tamashima.
Kitamaebune là loại thuyền đi theo tuyến đường nối Hokkaido với Osaka (nay là Thành phố Osaka), qua biển Nhật Bản, eo biển Kanmon và biển nội địa Seto.
Vùng quanh Tamashima phát triển mạnh nghề trồng bông.
Trong khi đó, nghề đánh bắt cá trích phát triển mạnh ở phía biển Nhật Bản.
Tamashima cần bã cá trích làm phân bón cho cây bông.
Vì vậy, hoạt động buôn bán bã cá trích được chở bằng thuyền Kitamaebune và bông trồng ở Tamashima diễn ra sôi nổi, giúp Tamashima phát triển thành một trong những đô thị thương mại hàng đầu vùng biển nội địa Seto.
Vào thời kỳ thịnh vượng nhất, thị trấn cảng Tamashima có hơn 40 nhà buôn vận tải biển.
Khi Tamashima phát triển thành đô thị thương mại, số thương nhân giàu có cũng tăng lên.
Các thương nhân địa phương thành đạt và những thương nhân đến Tamashima bằng thuyền Kitamaebune đã quyên góp cho Đền thờ Haguro, góp phần giúp ngôi đền ngày càng phát triển.
Từ đó, Đền thờ Haguro được người dân yêu mến như vị thần bảo hộ của Tamashima cho đến ngày nay.
Chúng tôi đã phỏng vấn Trụ trì đền Fukuda Makoto.
Thông tin cơ bản về Đền thờ Haguro
| Tên | Đền thờ Haguro |
|---|---|
| Địa chỉ | 1-12-1 Tamashima Chuo-cho, Thành phố Kurashiki, tỉnh Okayama |
| Liên hệ | 086-522-2695 |
| Bãi đỗ xe | Có |
| Các vị thần được thờ phụng | Tamayorihime no Mikoto Susanoo no Mikoto Okuninushi no Mikoto Kotoshironushi no Mikoto |
| Phúc lành | Kinh doanh phát đạt, phúc lộc viên mãn, se duyên, v.v. |
| Goshuin (lễ phí) | Có (500 yên hoặc 1.000 yên) ※Lễ phí khác nhau tùy loại goshuin |
| Giờ viếng đền | Có thể đến viếng bất cứ lúc nào |
| Giờ tiếp nhận | 9 giờ sáng–4 giờ chiều |
| Ngày nghỉ | Không |
| Phí tham quan | Miễn phí |
| Cách thanh toán phí tham quan và lễ phí |
|
| Nhà vệ sinh | Không có nhà vệ sinh |
| Trang web | Chào mừng đến với Đền thờ Haguro - trang hagurojinja! |
Bạn muốn biết điều gì về Kurashiki?
Nhập từ khóa để tìm trong các bài viết trên trang web này
